Het web vreet steeds meer stroom, want webpagina’s worden steeds ‘zwaarder’. Gelukkig kun je er wat aan doen met duurzaam webdesign, en dat hoeft niet ten koste te gaan van de uitstraling en aantrekkelijkheid van je website.
Met het enorme energieverbruik van streaming videodiensten zoals Netflix, of de groeiende energiehonger van AI, lijkt het energieverbruik van een simpele website misschien mee te vallen. Volgens Website Carbon verbruikt een gemiddelde website 0,36 gram CO2-equivalent per paginaweergave, en is dat op jaarbasis 43 kg CO2e. Daar kun je ruim 6000 kopjes thee (à 7 gram CO2e per kopje zonder melk) van drinken – meer dan men in Turkije op jaarbasis drinkt.
Of dat veel is of weinig, is een lastige vraag. Ja, het valt in het niet bij andere internetdiensten, of bij bijvoorbeeld de zware industrie of de luchtvaartsector. Maar eigenlijk is de omvang van het probleem niet relevant. Als je als individu of organisatie bewust bezig bent met duurzaamheid, dan is het evident dat je dat in al je activiteiten toepast – of het nu gaat om inkoop, afvalverwerking, stroomverbruik of je ICT-diensten.
Zwaarder web
Uit cijfers van HTTP Archive blijkt dat de page weight, oftewel de omvang van alle bronnen die een website moet opvragen bij een server, met ruim 40% is toegenomen tussen 2020 en 2026. Webpagina’s worden dus steeds ‘zwaarder’. Afbeeldingen, filmpjes, plugins en overbodige code dragen daar voor een grote mate aan bij. Webdesigners doen dit voor de gebruikerservaring; maar zit die er wel op te wachten om te worden gebombardeerd met beelden en animaties?
In de afgelopen jaren is er langzaam een kleine beweging ontstaan van duurzaam webdesign. Een van de leidende figuren daarin is Tom Greenwood, medeoprichter van het Engelse webbureau Wholegrain Digital, en auteur van het boek Sustainable Web Design. Het bedrijf is bedenker van het Sustainable Web Manifesto en Website Carbon, waarmee je de CO2 van je eigen website kunt berekenen. Daarnaast is in Nederland The Green Web Foundation gevestigd, dat zich richt op het verminderen van CO2-uitstoot bij de bron, namelijk de datacentra waar websites gehost worden. Op de website van The Green Web Foundation kun je kijken of je website op groene stroom draait.
Richtlijnen
Groene hosting is zo geregeld (mijn keuze: mijn.host, dat volledig op groene én lokale stroom draait en partner is van Weforest). Maar als je daarmee nog steeds je loodzware website in de lucht houdt, sla je de plank alsnog mis. In het ontwerp van websites is namelijk ook veel te winnen. Het invloedrijke World Wide Web Consortium (W3C) stelde richtlijnen voor duurzame websites op (waar overigens ook toegankelijkheid deel van uit maakt). Enkele aanbevelingen: minimaliseer niet-essentiële content, vermijd het automatisch afspelen van video’s, gebruik geen pop-ups, verwijder overbodige code en gebruik lazy loading om afbeeldingen te laden (een afbeelding wordt dan pas geladen als de gebruiker op dat deel van de pagina is beland.)
In zijn boek Sustainable Web Design gaat Greenwood nog een stuk verder met wat je allemaal kan doen om het energieverbruik van websites te verminderen. Bijvoorbeeld: het handmatig comprimeren van afbeeldingen, het minimaliseren van JavaScript, het gebruik van donkere kleuren of het kiezen voor vooraf geïnstalleerde lettertypes (system fonts).
Klantbeleving
Het lastige is natuurlijk de balans tussen energieverbruik en klantbeleving. Want als het je puur en alleen om energieverbruik zou gaan, zou je geen website laten maken, of eentje die uit alleen maar platte HTML-tekst bestaat. Je kunt er behoorlijk extreem in gaan, zoals deze website van Chris Bolin, die alleen maar te zien is als je offline gaat. Of deze van David en Kay Cawsey, die op een Raspberry Pi (simpel computertje) draait en maar 0,01 gram CO2e per paginaweergave verbruikt. Of het Low Tech magazine, dat op zonne-energie draait.
Maar vaak vraagt een website als aantrekkelijk visitekaartje toch iets meer. Gelukkig zijn beide waardes, duurzaamheid en klantbeleving, goed te combineren. Wat dacht je bijvoorbeeld van deze prachtige website van impact-organisatie AG Impact (dat maar 0,04 gram CO2e per paginaweergave verbruikt, maar wel acht foto’s én een ingebedde video op de homepage heeft!). Of deze van developer Piccalilly? Duurzaam webdesign hoeft dus helemaal geen saai compromis te zijn.